Với 21 danh hiệu đơn Grand Slam và đứng thứ năm về số danh hiệu trong Kỷ nguyên Mở, Novak Djokovic đã là một thế lực thường trực trên thị trường cá cược quần vợt suốt hơn một thập kỷ.
Tay vợt người Serbia luôn thẳng thắn bày tỏ quan điểm, đôi khi gây tranh cãi và thường bị xem như một “kẻ phản diện”, nhưng vị thế của anh trong môn thể thao này là điều không thể xem nhẹ.
Gần như bất khả chiến bại tại Australian Open và Wimbledon, Djokovic đã liên tục bào mòn các đối thủ trong suốt thập niên 2010 và những năm đầu thập niên 2020.
Anh vượt qua ca phẫu thuật vào giai đoạn cuối thập niên trước để tái lập vị thế trên đỉnh làng quần vợt. Khi bàn về những mùa giải cá nhân vĩ đại nhất lịch sử môn thể thao này, tay vợt sinh ra tại Belgrade có nhiều hơn một lần được nhắc tên.
Những quyết định ngoài sân đấu rõ ràng cũng là một phần trong di sản của Djokovic, đặc biệt trong vài năm gần đây. Chúng đã hạn chế cơ hội để anh tiếp tục gặt hái thành công trong mắt giới cá cược thể thao.
Điều đó khiến người ta hình thành những đánh giá về con người anh, vượt ra ngoài cách tiếp cận quyết thắng bằng mọi giá. Với nhiều người, sẽ không thể tách rời quan điểm của Djokovic khỏi những chiến tích anh tạo nên trên sân đấu.
Đó là tình thế mà nhiều người trong giới dự đoán quần vợt và cả bên ngoài lĩnh vực này đều gặp phải. Con người luôn mang theo những thiên kiến khi tranh luận về các vận động viên — đó là bản chất của thể thao và rộng hơn là bản chất của con người.
Một số người từ trước đến nay vẫn luôn yêu thích Roger Federer, Rafa Nadal hoặc Andy Murray hơn Djokovic. Có người thích cả ba tay vợt ấy. Trong khi đó, những người khác đã khẳng định Djokovic là tay vợt vĩ đại nhất mọi thời đại từ rất lâu trước khi số danh hiệu Grand Slam của anh vượt mốc 20.
Những kỷ lục của Djokovic trên mọi mặt sân, bao gồm hai chức vô địch French Open, hoàn toàn có thể trở thành thành tích ấn tượng nhất trong Big Three vào thời điểm anh giải nghệ. Quãng thời gian giữ ngôi số một thế giới cùng đỉnh cao phong độ của anh đủ sức sánh với bất kỳ tay vợt nào trong lịch sử quần vợt nam.
Xét một cách khách quan, Djokovic sẽ có cơ sở rất vững chắc để được công nhận là tay vợt vĩ đại nhất mọi thời đại. Tuy nhiên, trong khi Federer và Nadal được yêu mến, Djokovic chủ yếu nhận được sự ngưỡng mộ và tôn trọng nhờ tài năng thi đấu.
Hiếm khi khán giả dành cho Djokovic tình cảm tương tự như với hai đối thủ của anh trong Big Three. Một phần nguyên nhân nằm ở tính cách. Phần khác có lẽ đến từ lối chơi kém thanh thoát hơn Federer và không tạo cảm giác siêu phàm mãn nhãn như Nadal.
Điều giúp anh liên tục giành chiến thắng là khả năng tái hiện phong độ, sự ổn định đáng kinh ngạc và phần lớn thời gian là nền tảng thể lực bền bỉ. Những phẩm chất ấy không dễ chinh phục các khán giả trung lập.
Djokovic không phải Michael Jordan, cũng không phải Magic Johnson hay Steph Curry. Nếu Federer là Lionel Messi còn Nadal là Cristiano Ronaldo — phải thừa nhận đây là một phép so sánh đã bị sử dụng quá nhiều — thì Djokovic có phải người lạc lõng trong bộ ba hay không?
Di sản của anh là thành công bền vững cùng một bộ sưu tập kỷ lục đồ sộ. Tuy nhiên, khả năng trả giao bóng xuất sắc và truy đuổi những cú đánh ở cuối sân không dễ tạo nên các đoạn phim tổng hợp nổi bật như vẻ thanh thoát vô song của Federer hay thậm chí tinh thần chiến đấu bền bỉ mang thương hiệu Nadal.
Dĩ nhiên, Djokovic là bậc thầy trong lĩnh vực của mình. Năng lực vận động của anh phi thường theo một cách rất riêng, và anh cũng cứng đầu như nhau cả trên sân đấu lẫn trong cuộc sống.
Anh gần như không có điểm yếu. Bộ kỹ năng thích nghi với nhiều loại mặt sân cùng một cá tính được tôi luyện để đối phó với áp lực đã biến anh thành cỗ máy chiến thắng.
Một nhà vô địch không ngừng nghỉ — đó sẽ là cách người ta nhớ về Djokovic. Tuy nhiên, bất chấp những kỷ lục đáng kinh ngạc mà anh sẽ sở hữu khi giải nghệ, tư cách ứng viên cho danh hiệu tay vợt vĩ đại nhất mọi thời đại của Djokovic vẫn sẽ gây ra nhiều tranh luận, trừ khi anh bỏ xa Federer và Nadal về số danh hiệu Grand Slam.